Niestety nie wszyscy wiedzą, na czym polega ubezwłasnowolnienie, a powinniśmy zdawać sobie z tego sprawę, aby nikt nie ubezwłasnowolnił nas, lub abyśmy my nie ubezwłasnowolnili kogoś, bez prawnych podstaw. Wiedzę na ten temat powinniśmy posiadać zwłaszcza, gdy jesteśmy rodzicami dziecka niepełnoletniego, bądź upośledzonego umysłowo. Przysługują nam różnego rodzaju prawa rodziców i naszym obowiązkiem jest je dokładnie poznać. Ubezwłasnowolnienie polega na częściowym lub całkowitym pozbawieniu kogoś do wykonywania czynności prawnych. Oczywiście nikt nie może ubezwłasnowolnić drugiej osoby bezpodstawnie i orzeczenie w tej sprawie może wydać tylko i wyłącznie sąd. Jeśli ubezwłasnowolnimy kogoś bez takiego sądowego orzeczenia, to oczywiście grozi nam za to kara. Osoby ubezwłasnowolnione są pozbawione zdolności do czynności prawnych. Jeśli jednak zostanie ona przez nie dokonana, to i tak z prawnego punktu widzenia nie jest ona ważna. Jako rodzice i prawni opiekunowie nieletnich powinniśmy wiedzieć o ubezwłasnowolnieniu, chociaż najważniejsze rzeczy. Prawa rodziców i ich obowiązki są określane przez Kodeks rodzinny i opiekuńczy i tam też możemy znaleźć informacje dotyczące tego problemu. Zajmuje się nim także Kodeks cywilny.
Kiedy nasze dziecko ma ukończone trzynaście lat możemy je ubezwłasnowolnić całkowicie, pod warunkiem, że mamy ku temu powody i oczywiście mamy władzę rodzicielską oraz przysługują nam prawa rodziców. Przyczyny, dla których sąd może wydać takie oświadczenie w sprawie naszego dziecka mogą być różne. Przede wszystkim udowodnić należy, że nasz potomek nie jest w stanie samodzielnie kierować swoim postępowaniem. Taka możliwość zachodzi wtedy, gdy nasze dziecko jest osobą chorą psychicznie, bądź cierpi na niedorozwój umysłowy. Powodem mogą okazać się także inne zaburzenia psychiczne. Oprócz tego nasz potomek może zostać ubezwłasnowolniony, gdy ma problemy z alkoholizmem czy narkomanią. Kiedy osoba trzynastoletnia zostaje ubezwłasnowolniona całkowicie, a nie pozostaje pod władzą rodzicielską, sąd wyznacza nad nim opiekę. Ubezwłasnowolnienie może dotyczyć także osób pełnoletnich, czyli takich, które ukończyły już osiemnaście lat. Przyczyny ich ubezwłasnowolnienia są takie same jak w przypadku dziecka, które ukończyło już trzynaście lat. Jednak, jeśli nie ma konkretnych powodów do ubezwłasnowolnienia całkowitego, osoba pełnoletnia może podlegać ubezwłasnowolnieniu częściowemu. Sąd w tym przypadku ustanawia dodatkowo częściową kuratelę.
Jako rodzice powinniśmy wiedzieć, czym jest ubezwłasnowolnienie, zwłaszcza, jeśli nasze dziecko cierpi na chorobę psychiczną, jest upośledzone umysłowo, bądź ma jakiekolwiek inne zaburzenia psychiczne, a także w przypadku, gdy nasz potomek ma problemy z alkoholem lub narkotykami. Prawa rodziców dopuszczają możliwość ubezwłasnowolnienia dziecka, jednak może zdecydować o tym tylko i wyłącznie sąd. Jeżeli ubezwłasnowolnimy nasze dziecko bez uzyskania orzeczenia sądowego, łamiemy tym samym jego prawa i podlegamy karze.